Hürriyet

11 Haziran 2013 Salı

Merdiven Çıkarken Tıkanıyor musunuz?

Yokuş çıkarken nefesiniz yetmiyorsa... Merdiven çıkarken zorlanıyorsanız… Uzun yürüyüşlerde çabuk yoruluyorsanız ya da konuşmacı olduğunuz toplantılarda solunum kontrolünüzü sağlayamıyorsanız bu durum doğru nefes almayı bilmediğiniz ve uzman yardımı almanız gerektiği anlamına gelebilir. Memorial Hastanesi Pulmoner Rehabilitasyon Ünitesi’nde uzman solunum fizyoterapistleri tarafından uygulanan programlar sayesinde; tanısı konulmuş hastalıklar,ameliyat öncesi ve sonrası akciğer kapasitesi yetersiz olan hastalar veya hiçbir hastalık tanısı olmayan fakat doğru nefes alıp verme gereksinimi duyan bireylerin günlük yaşam aktivitesini gerçekleştirirken, ideal kapasitesini kullanmasını sağlayarak yaşamlarına kalite katılması amaçlanıyor. Memorial Hastanesi Pulmoner Rehabilitasyon Ünitesi’nden Uzman Solunum Fizyoterapisti Seniha Avcıl Uğurlu , “Doğru nefes almanın önemi” hakkında bilgi verdi. Doğru nefes alma Dünya Sağlık Örgütü'nün standartlarına göre: Ciğerler dakikada 4 ile 6 litre arasında hava ile dolar. Nefes alıp verirken göğüs yerine diyaframı hareket ettirmek gerekir çünkü diyaframın kullanılması her seferinde daha fazla hava teneffüs etmemizi sağlar. Ayrıca diyaframın hareket etmesi, karın bölgesindeki organlara masaj etkisi yaparak, göğüs ve karın boşluğundaki basınç farklılığını ortadan kaldırır. Mide ve safra kesesinin yukarı hareketini engelleyerek, reflüyü (mide suyunun yemek borusuna ve daha yukarılara çıkması) ve çeşitli safra kesesi hastalıklarına iyi gelmektedir. Solunumu ağız yerine burundan yapmak havanın ısınarak, nemlenerek ve temizlenerek bronşlara gitmesini sağlar, ağızdan nefes almak ise nazal bölgede ve bronşlarda (yani solunum yollarında) istenmeyen mukozalı salgılara yol açabilir. Doğru nefes alıp veremeyen insanlar karbondioksite daha duyarlıdır; karbondioksitli ortamlarda daha sık ve kısa nefes alıp verirler. Düzenli solunum yapan insanlar ise karbondioksitli ortamlarda, heyecan ve stres sırasında daha normal tepkiler verirler, kırmızı kan hücreleri oksijeni organlara daha kolay taşır. Akciğer problemi olmayan ancak doğru nefes alıp vermeyi bilmediği için akciğer kapasitesi az olan bireyler günlük yaşam aktivitelerinde, merdiven inip çıkarken, tekrar gerektiren aktivitelerde, konferanslarda sunum yaparken, solunum kontrolünü sağlayamadıkları için nefeslerinin yetmediğinden bahsederler ve bu tip yakınmaları nedeniyle pulmoner rehabilitasyon ünitemize başvuranlar için ilk hedefimiz solunum tekniğini değerlendirmek ve öğretmektir. Sonrasında aktiviteler esnasında heyecanını ve stresini baskılama solunum kalitesiyle mümkün kılınmaktadır. Örneğin; yürürken, merdiven inip çıkarken ne şekilde nefes alıp vermesi gerektiğini bilmesi kişinin çabuk yorulmasına engel olarak hareketsiz kalmayı tercih etmelerine ve kondüsyon kaybına engel olmaktadır. Tedavide iş yapma kapasitesini ve günlük yaşam aktivite toleransını artırmak zorunludur. Bu nedenle hastalar kendine bakım, mesleki özellikler, boş vakit ilgileri, üst extremite kas kuvveti, eklem hareketleri, psikososyal statü ve emosyonel statü gibi özellikler yönü ile de değerlendirilmelidir. Doğru Nefes İçin; Hastanın her zaman aktif olmasını isteriz. Kuvvetlendirmeyi tolere ediyorsa ileri teknikleri deneriz. Dikkatleri azaldığı ve hareketsiz oldukları için hastalara reaksiyon zamanını kısaltmak amacıyla koordinasyon ve ince motor aktiviteleri artırıcı egzersizler veririz. İş toleransını artırmak için fonksiyonlar çalıştırılır. Enerji koruma teknikleri öğretilir. Bulaşık yıkarken oturup önkollarını tezgaha dayamak gibi... Merdiven inip çıkarken gerekli desteğin nasıl sağlanacağının öğretilmesi ve gerekirse O2 desteği. Biz Memorial Hastanesi Pulmoner Rehabilitasyon Ünitemizde bu programları uygulayarak hastalarımıza ‘’pulmoner yaşam hareketle başlar, hareketle biter’’ bilincini kazandırıyoruz. Doğru Nefes Almayı Sadece Uzmanından Öğrenebilirsiniz Memorial Hastanesi Pulmoner Rehabilitasyon Ünitesi’nden Solunum Fizyoterapisti Uzmanları, “Pulmoner Rehabilitasyon Ünitesi’nin önemi” hakkında bilgi verdi. Son zamanlarda birçok kişi nefes terapisi adı altında solunum egzersizleri vermeye başlamıştır. Solunum fizyoterapistlerinin uzmanlık alanına giren solunum fizyoterapisinin ve solunum egzersizlerinin, fizyoterapi eğitimi almayan bu kişiler tarafından yapılmasını bireylerin sağlığı açısından uygun ve etik bulmuyoruz. Lisans diploması gerektiren ve anatomi bilgisi olmayan kişilerin uyguladığı bu tarz eğitim programlarından uzak durulmasını tavsiye ediyoruz. Memorial Hastanesi Pulmoner Rehabilitasyon Ünitesinde Solunum Fizyoterapistlerinden bu konuda bilgi ve destek almanız mümkündür. Mutlaka bu şikayetlerde başvurulan kişilerin solunum fizyoterapisi uzmanı olmasına dikkat edilmelidir.

10 Haziran 2013 Pazartesi

Çocuklar 'NASIL BABA İSTER'

Bütün çocuklar babalarını “evin direği” ya da “eve para getiren kişi” olarak tanımlar. Oysaki siz çocuğunuza arkadaş ve sırdaş olmak isteyebilirsiniz. Çocuklarınız için “süper bir baba” olmak istiyorsanız öncelikle yapmanız gereken, kısa da olsa, onlara zaman ayırmak olacaktır.Çocuk ve Ergen Psikolojisi Uzmanı Özge Merve Türk’ün, sağlıklı bir baba-çocuk iletişimi hakkında bilgi verdi. Sağlam ilişkinin temellerini baştan atın Bebeklik döneminden itibaren anne ile paylaşım içerisinde çocuğun temel bakım ve gereksinimlerine katılan, sınır ve kuralları ihmal etmeden çocuk ile eğlenen, oynayan, anlayan bir baba modeli baba-çocuk ilişkisi için ideal bir model oluşturmakta, ergenlikteki sorunlarla daha iyi baş edebilmeye zemin hazırlamaktadır. Çocuklar nasıl bir “Baba” ister? Erken dönemde baba ve çocuk arasında kurulan ilişki oldukça önemlidir. Çocukluk döneminde baba ve çocuğun oyun oynaması, zaman geçirerek birbirleri ile iletişim içinde olmaları ergenlik sürecini de etkilemektedir. Ergenler otorite sahibi, güvenilir bir baba figürüne sahip olmak isterler. Üç-beş yaşları cinsel kimliğin oluşmaya başladığı yaşlardır ve bu yaşlarda erkek çocuğun özdeşim figürü “baba” olmaktadır. Ona “güven veren” olun Ergenlik büyümektir, değişimdir. Ergenin fiziksel ve ruhsal açıdan değiştiği bu dönemleri bilmek, tanımak gerekir. Ergen, toplum içinde yeni bir kimlik edinmeye çalışmaktadır, yeni düşünce ve inanç sistemleri ortaya çıkar. İşte bu dönemde baba destekleyen, yönlendiren olmalıdır. Sorunları tehdit ve azar olmadan paylaşmalısınız. Birlikte zaman geçirmek ve güven veren konumda olmak ergen-baba ilişkisinde temel noktalardır. Bu, anlaşmazlıkların en aza indirgenmesini sağlar. Aranızdaki yaş farkı kaç olursa olsun paylaşım önemli Çocuğunuz ile aranızdaki yaş farkı kaç olursa olsun aranızdaki paylaşım çok önemlidir. Oyun oynayarak zaman geçirmek, beraber etkinlik yapmak baba-çocuk etkileşimini arttırır. Sürekli olarak emirler yağdıran, tehdit eden bir baba çocuk ile iyi iletişim kuramaz. Anlamak, dinlemek ve düşünceleri paylaşmak gerekmektedir. Bir baba olarak çocuğunuz ile beraber katılacağınız çeşitli aktivitelere bulun. Kısacası zaman geçirmek için ortam yaratın. Tabi burada çocuğun nelerden hoşlanabileceği göz önünde tutun Yaş farkına odaklanmak çocuk ile geçirilecek kaliteli zamanı engeller. Geçirdiğiniz zamanın süresine takılmayın. Önemli olan kaliteli zaman geçirmek; yani çocuğunuz ile geçirdiğiniz sürede neler paylaştığınız, iyi bir iletişim içinde olunduğu zamandır. Sevgi ve saygı bir bütündür Sevgi ve saygı iletişimde bir bütündür. İkisi olmadan iyi bir iletişim söz konusu değildir. Aşırı sevgi göstermeye çalışan babalar zaman zaman baba otoritesini çocuğa bırakmakta; yani çocuğun yönettiği, kuralları koyduğu bir durum ortaya çıkmaktadır. Bu yanlıştır, çocuğa her zaman baba olduğunuzu ve sınır-kuralları koyduğunuzu göstermelisiniz. Aynı zamanda onunla eğlenceli vakit geçirebilmeli, sorunları ile ilgili olarak paylaşmalı, yanında olduğunuzu hissettirmelisiniz. Bu şekilde karşılıklı sevgi-saygı zemini oluştuğunda iyi bir baba –çocuk ilişkisinin temelleri atılmış olmaktadır. Babalar her şeyi en son mu duymalı? Bu durumda annenin rolü çok önemlidir. Anne ve baba ortak bir noktada buluşabiliyor ise babanın ne tepki göstereceği endişesi en az seviyede olur. Çocuk, baba ve annenin bir olaya nasıl tepki göstereceğini tahmin edebilir. Buna göre davranışlarını düzenleyebilir. İstenilmeyen davranışta sorun baba ile paylaşılır ve baba çocuk ile karşılıklı konuşarak, çocuğun sebeplerini anlar ve kendi düşüncelerini paylaşarak ona nasıl davranması gerektiğini anlatmaya çalışır. Bu noktada korkutmamak, tehdit etmemek önemlidir. Korkulan bir baba figürü çocuğun daha fazla hata yapmasına neden olur. Çocuk birçok konuyu paylaşmaz, yalan söyleyebilir. Bu nedenle net, anlaşılır şekilde sorunları doğrudan konuşarak paylaşmak, karşılıklı duygu paylaşımı sorunları daha iyi çözümlemeye yardımcı olacaktır.

9 Haziran 2013 Pazar

İlk Yardım Ve Bilinmesi Gerekenler

Suda boğulmalarda eğitimsiz kişiler tarafından yapılan kalp masajları, yılan ve böcek sokmalarında yarayı emmek ve sara nöbeti geçiren hastaya soğan koklatmak… İlk yardımda doğru bilinen yanlışlar, kişinin canını kurtarmıyor tam aksi hayati tehlikeyi artırıyor. Uz. Dr. Gökhan Ferahcan , ilk yardımda doğru bilinen yanlışlar nedeniyle pek çok insanın, başına gelen kazanın etkisinin dışında, daha fazla zarar görebileceğine dikkat çekerek “İlk yardım anında acil müdahale” hakkında bilgi verdi. İlk Yardım Yapacak Kişinin Paniğe Kapılması Stres altındaki bir kişinin karşıdakine yardım edebilmesi çok zordur. Kişinin paniklemeden, sakin bir şekilde bildiği şeyi uygulamaya koyması gerekmektedir. Bayılma; kısa süreli bilinç kayıplarıdır! Nedeni kan basıncının düşmesi, açlık, havasız kalma, aşırı sevinç ya da aşırı üzüntü gibi duygusal durumdaki ani değişiklikler olabilir. Bayılma durumlarında önce hastanın nabız ve solunum kontrolünün yapılması gerekir. Hastanın nabzı ve solunumu düzenli ise sırt üstü yatırılarak ayakları biraz yükseltilir ve hareket etmemesi sağlanır. Üzerindeki sıkı kıyafetler gevşetilir, kapalı ve kalabalık bir ortamdaysa sakin ve açık bir alana alınır. Kişi 5 dakika içinde kendine gelmediyse sağlık ekiplerini çağırmak ya da dikkatlice hastaneye götürmek en doğrusudur. Sara nöbeti geçiren hastaya soğan koklatmanın hiçbir faydası yok! Epilepsi hastaları bayıldığında, kendine zarar vermesini engellemek gerekir. Epilepsi nöbetindeki hastaya soğan koklatmak ya da bayılan birine kolonya koklatmaya çalışmanın asıl amacı hastaya dışarıdan bir uyaran vermek olarak düşünülebilir, ama bu gibi uyaranlar epilepsi krizinin geçmesine yardımcı olmamaktadır. Hatta kolonyalı mendili ağzına kapatmak gibi hareketler hastanın nefes almasını engelleyebilir. Hastane şartları dışında kişi nöbet geçirmekteyse, en önemli tavsiye, kasılmalarından dolayı kendine o anda zarar verecek pozisyonlardan kurtarmak, varsa etraftaki tehlikeli cisimleri uzaklaştırmak ve hastayı kendi haline bırakmaktır. Başının çarpmamasına engel olarak, dilini ısırmasını önlemek için dişlerinin arasına bir mendil ya da kravat konabilir. Çoğu nöbet genellikle 1-2 dk içinde kendi kendine durur, bunu beklemek ve sağlık ekiplerini çağırmak gerekir. Kırık ucu açıktaysa steril bir bezle yaranın üstünü kapamak önemli! Kırık durumlarında en önemli şey o bölgeyi hareket ettirmemektir. Kemiklerde şekil bozukluğu yoksa, bir yaralanmanın burkulma mı, kırık mı olduğunu anlamak güçtür. İkisinde de aynı yöntemlere başvurulabilir. Kemik ucunun dışarıda olduğu açık bir kırıksa steril bir bez yardımı ile yaranın üzerini kapatmak ve mümkün olan en az hareket ile en yakın sağlık kuruluşuna baş vurmak gerekir. Zehirli böcek ya da yılan sokmalarında, yarayı emmek büyük bir yanlış! Genelde yaz aylarında rastladığımız bu durumda, yılanın veya böceğin zehirli olup olmadığını anlamak güçtür. Yılan ya da zehirli akreplerin cinsini anca konunun uzmanları bilirler. Bu şekildeki yaralanmaları ciddiye almak gerekir. Böyle durumlarda ısırılan bölgeyi yıkamak, varsa alkol veya batticon gibi antiseptiklerle silmek ve kanın geri dönüşümünü engelleyecek uygulamalar yapmak önemlidir. Yani bir bezle yaralı bölgeyi, üst kısmından sıkarak bağlamak ve en kısa zamanda bir sağlık kuruluşlarına başvurmak gerekir. Yaralı bölgeyi kesmek ya da emmek son derece yanlış ve müdahale eden kişinin hayatını tehdit edebilecek uygulamalardır. Ancak başka bir yöntemle, olay yerinde vakum oluşturularak ısırılan bölgedeki zehri emme imkanı varsa, faydalı olacaktır. Bilinçsiz kalp masajı hayati tehlike nedeni! Boğulma, suda ya da yoğun duman sebebiyle gerçekleşir. Suda boğulmada solunum yollarına su kaçtığı için burada refleks olarak spazm olur ve vücut kendi kendine solunum yolunu kapatır. Kişi sudan çıkarıldığı anda hayati fonksiyonlarının kontrolü yapılır. Nabız, kalp atışları ve solunum kontrol edilir. Bu bulgularda sorun varsa solunum ve kalp masajı yapılır. Ancak bunları muhakkak ilk yardımı eğitimi almış bir kişinin yapması zorunludur. Yanlış yapılan kalp masajı hayat kurtarmak istenirken, kişinin hayatını tehlikeye atabilir. Duman boğulmalarında ise kişiyi ilk önce açık havaya çıkarmak gerekir. Kendi solunumu yoksa ağızdan ağza suni solunum yapılabilir. Özellikle anne-babalar “heimlich manevrası”nı bilmeli! Yabancı cisim tıkanmaları, genellikle bir şey yerken veya içerken gülme ya da ani hareket etme sonucu çıkabileceği gibi, sıklıkla çocukların oyun oynarken cisimleri ağız ve burunlarına sokmaları sonucu da görülmektedir. Kişi konuşamıyor, öksüremiyor, iki eliyle boğazını kavramış ve panik halinde ise, aşırı zorlanarak nefes almaya çalışıyorsa hemen müdahale edilmelidir. Eğer kişide şiddetli soluk yolu tıkanması bulguları varsa bir elle kişi göğsünden desteklenir, mümkün olduğunca öne eğilmesi sağlanır. Diğer elin topuk kısmıyla kürek kemiklerinin arasında 5 kez sert şekilde vurun. Eğer sırttan vurulan darbelerle yabancı cisim çıkmadıysa karından itme işlemi (Heimlich manevrası) uygulanır. Özellikle anne-babalar bu manevranın nasıl uygulandığı ile ilgili eğitim almalıdırlar.

8 Haziran 2013 Cumartesi

Karar Verme Mekanizması

Hiç beklenmedik faktörler karar verme mekanizmamızı etkiliyor… Her gün önümüze karar vermemiz gereken şeyler çıkıyor. Ev bakarken, iş değiştirirken, alışveriş yaparken, günlük yaşantımız sırasında tercih yaparken… Sizce hangisi sonucu etkiliyor? Kendi planlarımız mı yoksa dış faktörler mi? Çoğunlukla bu etkilerin farkına varmazsınız. Ama psikologlara göre, dış faktörlerin seçimlerimiz üzerinde büyük etkisi var. Mesela, tuvalete gitmek için sıkışmak, yani dolu bir idrar torbası uzun dönemli kararlarımızı etkiliyor. En azında Twente Üniversitesi’nde Mirjam Tuk’a göre bu böyle. Bir deneyde Tuk, iki grup katılımcıyı test etti. İlkine beş bardak su içmelerini söyledi, ikincisine ise sadece beş yudum. 40 dakika sonra, iki grup karar verme kabiliyetleri konusunda bir teste tabi tutuldu. Tuk’a göre, ‘sıkışmış’ olan grubun kişisel kontrol mekanizması daha sağlıklı çalışıyordu ve uzun dönemde onlara daha büyük fayda sağlayacak seçeneklerden yana oy kullandılar. Radikal’deki habere göre, Tuk’un bulguları dikkat çekici çünkü, ‘ego tükenmesi’ diye adlandırılan temeli uzun yıllara dayanan bir teoriyi sorgulamamıza sebep oluyor. Bu teoriye göre insanların limitli bir kontrol havuzu var. Banyoya girerken de, yemek seçerken de, bir şeyi inkar ettiğimizde bu havuzdan kullanıyoruz. Roy Baumeister’ın geliştirdiği bu teoriye göre, eğer önemli bir karar vermeniz gerekiyorsa, bu rezervden kullanmamaya dikkat etmeniz gerekiyor. Rezerv de çok farklı çeşitlerde kullanılabiliyor. Örneğin sıkıcı bir toplantıda dikkat çekmek için kendinizi zorladığınızda, komik olmayan birine zorla güldüğünüzde ya da sinirliyken kendinizi tutup aklınızdakileri söylemediğinizde… Karar verme kabiliyeti kas sistemine benzetilebilir. Fazla kullanıldığı zaman yıpranır ve yorulur. Bazılarına göre bu efekt hayatları etkileyecek boyutlara gelebilir. İsrailli bilim insanlarının son araştırmasına göre, hâkimler karınları tokken ya da sabah erken saatlerde daha çok şartlı tahliye kararı veriyor. Gün sonunda ise hapse mahkum etme oranı artıyor. Karar mekanizması yoruldukça daha kolay ve çabuk olan seçimi yaptıkları gözlemleniyor. İnsanlar çevrelerinden de etkileniyor. MIT’de psikoloji profesörü Josh Ackerman, seçimlerimizin o anda dokunduğumuz şeylerden bile etkilenebildiği görüşünde. Yaptığı araştırma gösteriyor ki seçim anında elimizde ağır ya da hafif bir şey olması yönelimimizi etkiliyor. Ağır bir şey taşımak ayaklarımızın daha sağlam yere basmasını sağlarken, hafif şeylerle kararlarımız biraz daha bulanıyor. Aynı şekilde sert bir sandalyede oturduğumuz zaman pazarlık kuvvetimiz artıyor ama konforlu olduğumuzda aynı performansı göstermiyoruz. Sıcak bir bardak tutarken daha sıcakkanlı, buzlu bardakla daha soğuk olmamız da beynimizin dış etkenleri kelime anlamlarıyla algıladığının kanıtı. Ackerman, bunun sebebinin dokunmanın doğumdan sonra ilk öğrendiğimiz his olmasından kaynaklandığını söylüyor. Soyut düşünme ise elbette ileriki yıllarda gelişiyor. UYKUSUZ KARARSIZLIĞI Karar vermeyle ilgili bir diğer ilginç bulgu da uyku düzensizlikleriyle ilgili. Singapur Üniversitesi’nden Michael Chee’ye göre, yorgunken önemli kararlar almak doğru değil. Chee’ye göre uykusuz olduğumuzda seçimlerimizde fazla iyimser davranıyoruz. Bu da yanlış tarafa yönelmemize sebep olabiliyor. Bunun en çarpıcı örneklerinden biri cerrahlarda gözlemleniyor. Uzun ameliyatlar sonrasında doktor, yeni bir kısayol bulduğu inancıyla çok riskli tercihler yapabiliyor. Aynı şekilde kumarhanelerin sabaha kadar açık olmasının sebebi de bu. Yorgunluk bir anda her şeyi riske atacak kadar ‘deli cesareti’ getirebiliyor. Cinsel olarak uyarılmış olmak da tercihlerimize pek olumlu yansımıyor. Bu durum bizi tezcanlı ve aceleci yapıyor. Duke Üniversitesi’nden Dan Ariely’nin öğrencileri üzerinde yaptığı araştırma ilginç bir bulguyu ortaya koydu. Gençlerin libidoları tarafından neye yöneldikleri konusunda hiçbir fikri yok. Bunun sebebi de Ariely’ye göre sınırlı bir duygu rezervimizin olması. Bir duygu tarafından baskın bir şekilde ele geçirildiği zaman, ilgisiz alanlarda tercih yapmamız, makul karar vermemiz zorlaşıyor. Ama eğer bütün seçimlerimiz, dış faktörler tarafından şekilleniyorsa, şu soru kaçınılmaz değil mi? “Hangi noktaya kadar karar mekanizmamız üzerinde kontrol sahibiyiz?” Profesör Ackerman’a göre cevap “Çok az”. Yani bundan sonra yanlış bir karar verdiğinizde, kendinizi tutamadığınızı, çevreden etkilendiğinizi söyleyebilirsiniz. KAYNAK:Toplumsal Analiz

7 Haziran 2013 Cuma

Mutluluk Hormonu Serotonini Arttırmanın Yolları

Her daim mutsuz mu hissediyorsunuz, çevrenizdeki hiçbir şey sizi mutlu edemiyor mu? Bu durumda sorun serotonin hormonunuzda olabilir. Fakat mutlu olamadığınız için mutsuz olmayı bir kenara bırakır; bedeninizi, ruhunuzu ve zihninizi beslerseniz siz de gülümsemeyi başarabilirsiniz. Sabahları mutsuz uyanıyor, ne yaparsanız yapın bir türlü kendinizi mutlu hissedemiyorsanız mutluluğu öğrenme vaktiniz geldi de geçiyor demektir. Peki mutluluk gerçekten öğrenilebilir mi? Serotonin Mutluluk Akademisi’nden Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanı Dr. Işık Akgöl’e göre mutluluk öğrenilebiliyor. Fakat bunun için ilk olarak serotonin hormonuna ihtiyaç duyuluyor. Serotonin, mutluluk veren hormona verilen isim ve bu hormon bağırsaklardan, beyinden ve trombosit denilen pıhtılaşma hücrelerinden salgılanıyor. Serotonin ağrıyı azaltıyor Serotonin hormonu yüksek olan kişiler, kendilerini daha mutlu hissediyor, daha iyi uyuyor ve sabahları kaliteli bir uykunun sonucuyla dinlenmiş olarak uyanıyorlar. Bu kişilerin ağrı eşikleri yükseliyor. Serotonin iştah mekanizmasını da düzenliyor. Stres anında çok yemek gibi bir problem serotonin hormonu yüksek olan kişilerde görülmüyor. Eksikliğinde ise depresif hissediliyor, depresyona neden olabiliyor, uyku bozuklukları görülüyor, sabahları yorgun kalkılıyor, duygulanım bozuklukları yaşanıyor, mutlu edecek olaylar bile serotonin seviyesi düşük olan kişileri mutlu etmeye yetmiyor. Bu kişilerin, ağrı eşikleri düşük olduğu için genelde kronik ağrı çekiyorlar. Mutluluk eğitimi Dr. Işık Akgöl mutluluğun öğrenilebileceğini belirtiyor ve “Mutlu olmak, bana göre bir seçim. Mutlu olmak istiyor musunuz? Aslında bu sorunun cevabına kim ‘Hayır’ diyebilir ki? Sadece yürekten ‘Evet, ben mutlu olmak istiyorum’ dedikten sonra yapmanız gerekenler var. Yıllardır kronik ağrıları olan kişiler ile ilgileniyorum. Kronik ağrısı olan kişilerde fiziksel problemlerin ötesinde psikolojik ve ruhsal sorunlar olduğunu fark ettim. Bu kişiler, tam olarak hastalık olmasa da mutsuzlar, endişeliler, iyi uyumuyorlar, hayattan zevk almıyorlar ve serotonin seviyeleri düşük. Eğer mutluluğu seçerseniz, mutsuzluğu ayıklamanız gerekiyor” diyor. Mutlu olmak üzere karar vermek gerekiyor. Çünkü mutluluk bir seçimse olayların ne olduğu değil, olayları nasıl algıladığınız sizi mutlu ya da mutsuz ediyor. Birisi için son derece mutsuzluk veren bir olay, başkasına mutluluk verebiliyor. Piyangodan para çıkmışsa siz mutluluktan deli olurken, anneniz “Eyvah! Çocuğumun başına neler gelecek?” diye üzülebiliyor yani aynı olaya farklı anlamlar yükleyerek farklı duygular yaşayabiliyoruz. Bedeni mutlu etmenin yolları Bedeni mutlu etmenin en önemli ve en kolay yolu spor yapmak. Spor bedeninizi ve zihninizi çalıştırıyorsunuz. Herhangi bir spor dalını seçerek başlayabilirsiniz. İlgi alanınıza göre bireysel veya takım oyunların herhangi biri işinize yarar. Tabii ki eğer takım arkadaşlarınızı iyi seçerseniz takım oyunları çok daha faydalı olacaktır. Ancak şunu da belirtmek gerekir ki, spor düzenli olursa eğer tam anlamıyla sizi mutlu etmeye yetecektir. Hayatta mutlu olduğunuz anları saklayıp, kendinizi mutsuz hissettiğinizde bu anıları kullanabilirsiniz. Nasıl mı? İmajinasyon ile gözünüzü kapatıp, o anı bir daha yaşayarak. Eğer bugüne kadar birine karşılıksız olarak bir yardımda bulunmadıysanız gerçekten mutlu olmamışsınız demektir. Sosyal sorumluluk projelerinde yer almak, birilerine gönüllü olarak yardım etmek sizi mutlu hissettirecektir. Ruh ve beden mutluluğu İnsanın sağlıklı ve mutlu olmak için sosyal hayatının da iyi olması gerekiyor. Bunun için de hobiler edinilmeli. Dr. Işık Akgöl, “Günümüz insanının en büyük problemi dışarıdan çok fazla bilgi alması. Çoğumuz çok stresliyiz. Stres altındayken mutlu olmak zor. Çünkü stres altındayken kararlarımız ve düşüncelerimiz beynimizde kortekse ulaşmadan hayvanların karar verme mekanizması olan hipotalamus mekanizmasına ulaşıyor ve buradayken karar veriyoruz. Kısacası içgüdüsel davranıyoruz. Bu durumda da zihni durultmak gerekiyor.” diyor. Dr. Işık Akgöl’e göre eğer bedeninizi, zihninizi ve ruhunuzu formda tutarsanız ve üçü birbiriyle uyumlu olursa mutlu olabilirsiniz. Dr. Akgöl, “Bedeniniz iyi durumdaysa, zihniniz parlaksa ve ruhunuz dinginse mutlusunuz demektir. Bedeniniz nasıl iyi durumda olur? Egzersiz yaparsanız, onu doğru gıdalarla beslerseniz, uykunuzu iyi alırsanız genetik faktörler dışında bedeniniz iyi durumda olur. Aynı şeyleri zihin ve ruh için de yapabilirsiniz” diyor. Serotonini neler yükseltiyor? - Aşık olmak serotonin seviyesini en çok yükselten etkenler arasında yer alıyor. - Egzersiz yapmak serotonini yükseltiyor. Güzel bir havada yürümek, koşmak mutlu olmanıza yardımcı oluyor. - Güneşi görmek de serotonin hormonunun yükselmesini sağlıyor. - Çikolata, muz gibi besinler serotonin seviyesini artırıyor. KAYNAK:Toplumsal Analiz

6 Haziran 2013 Perşembe

İdrar Yolu Enfeksiyonu Erken Doğum Nedeni

Gebelik sırasında ortaya çıkabilen en önemli sorunlardan biri olan idrar yolu enfeksiyonları, erken doğum ve düşük riskini artırıyor. Bu nedenle anne adaylarının gebelik süresi boyunca yeterli sıvı tüketmesi, düzenli ve sağlıklı beslenmesi, doktor kontrollerini aksatmaması Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Fatma Kutlusoy, gebelikte sıvı alımı ve sağlıklı beslenmenin önemi hakkında bilgi verdi. Gebelikte çay kahve tüketilmemeli Gebelikte sıvı tüketimi son derece önemlidir. Özellikle yaz aylarında sıvı kaybı fazla olduğu için gerekli sıvı alımı yapılmalıdır. Sıvı, erken doğum tehlikesini önlemenin yanı sıra bebeğin hızlı gelişiminde de önemli bir yere sahiptir. Gebeliğini yaz döneminde geçiren anne adayları günde ortalama 2 litreden az olmamak kaydı ile su tüketmelidir. Suyun yanında sıvı tüketimi de çok önemlidir. Sıvı alması gereken gebeler çay ve kahve yerine, süt ve süt içerikli zengin mineralli içecekler tüketmelidir. Özellikle kahvenin, içerdiğinde bulunan “parakasantin” maddesi, günde 500 mg’ın üzerinde kahve tüketen bir gebe adayında düşük ve erken doğum tehlikesine, anne karnında ölü doğumlara neden olabilmektedir. Bunun yanında sık çay tüketen anne adaylarında ise demir eksikliği anemisi görülmektedir. Yeterli sıvı alımı idrar yolu enfeksiyonlarını önler Gebelikte idrar yolu enfeksiyonları sıklıkla görülmektedir. Bunun de en önemli nedeni, sıvı kaybı ve yeterince su tüketilmemesidir. İdrar yolu enfeksiyonu erken doğum ve düşük riskini artırmaktadır. Gebelerde idrar yolu enfeksiyonu herhangi bir belirti vermeden ortaya çıkabilir. İdrar yaparken yanma ve acıma şikayetleri fazla görülmez. Şikayetler kendini sık idrara çıkma olarak gösterir. Bu durum, rahimin idrar torbasına baskısına bağlı olduğu gibi idrar yolu enfeksiyonlarının başlangıcı da olabilir. Düzenli gebelik kontrollerini yaptıran anne adaylarında tam idrar tetkikiyle enfeksiyon tanısı konulabilir. İdrar yolu enfeksiyonlarında erken teşhis, özellikle prematüre bebek oranını azaltmaktadır. Düzenli gebelik kontrolü hem anne hem de bebek sağlığı açısından büyük önem taşımaktadır. İdrar yolu enfeksiyonlarına bağlı risklerin önlenmesi için gebelik döneminde susuz kalınmaması, vücudun sıvı ihtiyacının yeterince karşılanması ve gerekli miktarda su tüketimine önem verilmesi gerekir. Sağlıklı gebelik için kilo kontrolü ve vitamin desteği de önemli İdeal olan bir gebelik, 10-12 kilo ile bitmelidir. Gebeliğin ilk 3 ayında ortalama yarım ile 1 kg diğer aylarda ise 1-1.5 kg alınması önerilmektedir. Bir anne adayının gebelik boyunca normal kaloriye ek olarak günlük ortalama 20 gram protein ihtiyacı, 300 kalori, 500 mg kalsiyum ihtiyacı doğmaktadır. Fetüsün kemik ve diş yapısı ile sağlıklı gelişimi açısından vitamin ve mineraller çok önemlidir. Sağlıklı bir gebelik dönemi geçirmek için gebeliğe ideal kiloda başlamak gerekir. Her anne adayı gebe kalmadan 3 ay önce mutlaka folik asit yani B9 vitamini desteği almalıdır. Anne karnındaki bebeğin sinir sistemi gelişiminde önemli bir yer tutan folik asidin gebelik süresince de alınması önerilmektedir.

3 Haziran 2013 Pazartesi

Biber Gazı

BÖCEK Mİ İLAÇLIYORSUNUZ BEYLER ? Organizmaya girince yaşamı olumsuz etkileyen, bozan ve insanı öldüren maddeler “zehir” olarak tanımlanır. Bu bağlamda, sigara bir zehir olduğu gibi biber gazı da bir zehirdir. Güney Amerika kırmızı biberinden elde edilen biber gazının sigara kadar tehlikeli ve ölümcül etkileri vardır. Sigaranın olumsuz etkileri zaman içinde çıkıyor, ama biber gazı hemen etki gösteriyor. Biber gazının ilk etkisi burun mukozasında tahriş ve nefes borusunda genleşme yaratarak solunumu zorlaştırmasıdır. Solunum zorlaşınca kalbe aşırı yük biner, tansiyon yükselir, yeterli oksijen alınamadığından kalp krizi riski artar, gaz aşırı dozda alındığında zehirlenerek boğulma ve ölüm riski yükselir. Bu nedenle, biber gazı özellikle alerjik ve astımlı bünyelerde çok ciddi ölümcül sorunlara yol açabilir. İkinci olarak gözlerde yanma, kızarıklık, sulanma ve şişmenin yanı sıra, bir saat kadar geçici körlük oluşabilir. Bazı durumlarda deride alerjik reaksiyon, yanık, uçuk ve yaralar görülebilir. Gazın etki süresi alınan doza göre 20 dakika ile 2 saat arasında değişmektedir. Uzmanlara göre gözlerdeki yanmadan kurtulmanın yolu gözün kendiliğinden yaşararak gaz kalıntısını temizlemesidir. Önerilen yöntem gözü yakmayan şampuanlarla yüzü ve gözleri yıkamaktır. Biber gazı suda çözünebilen bir madde olmadığından deriye su uygulamak etkili bir yöntem değildir. EK BİLGİ: Biber gazı (oleoresine capsicum gazı) nın hammaddesi Şili biberidir. Buradan yola çıkarak, bazı akil adamlar gazın “organik” olduğunu iddia etmişler, bir takım tıbbiye mektepleri de gazın “uygun eğitim almış personel tarafından kullanıldığında insan sağlığına zararlı olmadığı” doğrultusunda bilimsel (!) raporlar düzenlemişlerdir. Benim yüzüm kızarıyor, ancak, şunu çok iyi bilmemiz gerekiyor: Söz konusu gazın hammaddesi laboratuvarlarda kimyasal işleme tabi tutularak “Chlorobenzylidene Malononitrile” adı altında kimyasal bir gaza dönüştürülmektedir. Formülü C10H5ClN2 dir ve kesinlikle organik bir madde olmayıp inorganik zehirli bir maddedir. (Doğada bulunan Koka bitkisinden elde edilen kokain de mi “organik” o zaman? O zaman kokain için de “uygun eğitim almış kişilerce kullanıldığında insan sağlığına zararlı değildir” diye rapor düzenleyin de görelim bakalım) Almanya, İtalya ve İsviçre’de biber gazı sadece ve sadece meşru savunma amacıyla kullanılabiliyor. İngiltere’de tamamen yasak. Avrupa ülkelerinde bu gazın kitlelere karşı kullanılıp kullanılmaması halen tartışılmakta olan bir konudur.